Stolica województwa łódzkiego, miasto położone na Wzniesieniach Łódzkich, na dziale wodnym I rzędu Wisły i Odry.
Pierwsza pisemna informacja o wsi Łodzia pochodzi z 1332 roku. Prawa miejskie Łódź otrzymała w 1423 roku. Do końca XVII wieku Łódź była małym miasteczkiem rolniczym należącym do biskupstwa włocławskiego, w którym mieściło się kilka młynów oraz warsztaty kołodziejów, bednarzy, szewców, cieśli i rzeźników. Na początku XVI wieku miasteczko liczyło około 700 mieszkańców.
Najazdy Szwedów w połowie XVII wieku przyczyniły się do upadku miasta i częściowego wyludnienia. W 1777 roku w Łodzi mieszkało zaledwie 265 osób. Po II rozbiorze Polski w 1793 roku miasto przyłączono do zaboru pruskiego. W tym czasie w Łodzi mieszkało 250 osób, a obszar zabudowany obejmował obecne Stare Miasto. W 1798 roku w wyniku sekularyzacji dóbr kościelnych Łódź stała się miastem rządowym.
W 1820 roku na mocy decyzji rządowej Łódź włączono do grona osad przemysłowych. W mieście nastąpił dynamiczny rozwój przemysłu włókienniczego. Do Łodzi przybywali przedsiębiorcy i robotnicy z Wielkopolski, Śląska, Saksonii, Czech i Moraw. Władze miejskie wytyczyły nowe osady sukiennicze "Nowe Miasto" z położonym w centrum ośmiobocznym rynkiem (dzisiejszy Plac Wolności) oraz Łódkę. Powstały wielkie manufaktury i fabryki włókiennicze.
Nastąpił gwałtowny rozwój Łodzi. W ciągu kilkudziesięciu lat małe miasteczko przeobraziło się kilkutysięczną, przemysłową metropolię, która dziś należy do największych miast Polski.
Łódź jest ważnym ośrodkiem akademickim. Na terenie miasta działa 26 uczelni wyższych – w tym 6 państwowych. To również znaczący ośrodek kulturalny, w którym funkcjonuje 20 placówek muzealnych m.in. słynne Centralne Muzeum Włókiennictwa oraz Muzeum Sztuki. W Łodzi znajdują się teatry (Teatr Wielki, Teatr Muzyczny, teatry dramatyczne, teatry dla dzieci), Filharmonia, kina i galerie.
Odbywają się tu liczne festiwale m.in. Camerimage, Festiwal Dialogu Czterech Kultur, Międzynarodowy Festiwal Fotografii, Festiwal Fiesta Libre.